Toetsen moet!

Telkens weer laait in het onderwijs de discussie op over de zin en onzin van toetsen. De angst voor een toetscultuur en een verzakelijking van het onderwijs is groot. “Alsof het alleen maar om presteren gaat”, is een veelgehoorde kreet de afgelopen dagen. Het toetsen van leerresultaten is echter een noodzaak om de kwaliteit van het onderwijs te waarborgen. Meten is weten is echter wat anders dan het maar lukraak toetsen van leerlingen. Een school met een goed toetsbeleid en met leerkrachten die beschikken over de vaardigheden om de gegevens te analyseren heeft minder toetsen nodig.

Toetsen is normaal

Wil je afvallen, dan ga je op de weegschaal staan, kijkt wat je nu weegt, stelt een doel en koopt een boek van Sonja Bakker. Na een periode van afzien, zul je toch de weegschaal weer moeten opzoeken om te meten of het resultaat is behaald. In ons dagelijks leven is meten van prestaties heel gewoon. We doen het terwijl we sporten, wanneer we met geld omgaan en wanneer we een ritme in ons leven willen aanbrengen.  Wil je weten of leerlingen vaardig genoeg zijn een volgende stap te maken, dan zul je dat moeten meten. Op je gevoel afgaan is een andere manier, maar de kans dat jouw eigen  beeld van de leerling een beperking gaat vormen voor zijn ontwikkeling is aanwezig. “Dat kan zij toch niet want,……..”. Om het effect van selffulfilling prophecy tegen te gaan, hanteren we meetinstrumenten die ons helpen onze blik te objectiveren.

Een toets is een hulpmiddel

Dat maakt dat een toets een belangrijk hulpmiddel is om het onderwijsleerproces in te richten. Toetsresultaten zeggen namelijk niet alleen wat over de vaardigheden van de leerling, maar geven ook informatie over de kwaliteiten van de leerkracht. Je kunt na een toets de vraag stellen: “Welke leerlingen hebben de stof gesnapt en welke niet?” Maar ook “Wat had ik kunnen doen om deze uitslag te beïnvloeden? En juist dit laatste gebeurt nog te weinig. Scholen die in staat zijn om de toetsresultaten niet alleen te vertalen naar onderwijsbehoefte, maar ook naar effectief leerkrachtgedrag hebben minder moeite met toetsen. En die hebben ook minder toetsen nodig om een beeld te krijgen wat werkt en wat niet. De vele opbrengstgericht werken trajecten tonen dat telkens weer aan.

Verkeerde discussie

We voeren op dit moment de discussie veelal over het middel; de zin of onzin van toetsen. De discussie zou moeten gaan over de zin of onzin van een hoge onderwijskwaliteit en wat er nodig is om leerkrachten toe te rusten het maximale uit leerlingen te halen. Hiervoor is het nodig dat we uit de kramp komen van de angst dat je door toetsen ongelukkige kinderen krijgt of overspannen leerkrachten. Bewust toetsbeleid, een goede analyse en de visie hoe te investeren in leerkrachtvaardigheden helpen om doeltreffend onderwijs te geven. Een competente leerling die wordt uitgedaagd zelf oplossingen te zoeken met een leerkracht die weet te investeren in de relatie die wordt gelukkig. Om dat te bereiken is het zorgvuldig meten en analyseren van leerresultaten een uiterst belangrijk en effectief hulpmiddel.

Menno van Hasselt is eigenaar van Van Hasselt advies en werkt samen met de CED-Groep bij het invoeren van opbrengstgericht werken in het primair en speciaal onderwijs. Met Dieter.nl heeft Menno een opleiding ontwikkeld voor de onderwijskundig ICT-coördinator.  Menno is te volgen op twitter via @mennovh of via LinkedIn
Advertisements
Post a comment or leave a trackback: Trackback URL.

Reacties

  • Marielle van Rijswijk  On december 16, 2010 at 8:22 am

    Mee eens. Toetsen is een multifunctioneel middel, echter er moet weloverwogen nagedacht worden over de inhoud van de toets; wat toets je, receptief, productief of vaardigheden? De wijze en het doel van toetsen, alsmede het doel moet duidelijk zijn zowel voor leerkracht als leerling.
    Een ander punt; wil toetsen een middel zijn leerling en leerkracht te ‘optimaliseren’ is een goede correctie van belang. Corrigeren is onderbelicht, het moet voor elke leerkracht duidelijk zijn wat hij wil bereiken met zijn toets en dit in zijn beoordelng tot uiting laten komen. Correctie beinvloedt in hoge mate doeltreffendheid van het vervolg in de klas.

Trackbacks

  • By De b-versie is altijd moeilijker | Bernard Blogt on april 14, 2011 at 8:07 am

    […] wordt over zelf tests en niet zozeer over formele testen). En Menno van Hasselt (onderwijs21) zegt: Toetsen moet. Echt eenduidig is het beeld nog […]

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: